Metni üç cümleye özetletip kontrol edin
- Okuma süresi: 3 dk
- Kod bilgisi gerekmez
Uzun bir yazıyı, ders notunu ya da duyuru metnini okursunuz ve sonunda “ne demek istiyordu?” diye düşünürsünüz. Yapay zekâ bir özet çıkarabilir; ama özeti okuyup geçmek öğrenmek demek değildir.
Bu derste farklı bir yol var: önce kendiniz üç cümle yazarsınız, sonra yapay zekânın özetiyle karşılaştırırsınız. Verim basamağı 1: tek iş, tek komut (yapay zekâya yazdığınız istek).
Aklınıza bir soru mu takıldı?
Önce ölçün
Önce ölçün
Bir sayfalık bir metni okuyup ne anlattığını üç cümleyle yazmak sizi şimdi kaç dakika tutuyor? “Önce: ___ dakika” yazın.
Adım adım
- Metni okuyun. Henüz yapay zekâya vermeyin.
- Metne bakmadan kendi üç cümlenizi yazın.
- Metni yapay zekâya yapıştırıp aşağıdaki komutu verin.
- İki özeti yan yana koyun, farkları işaretleyin.
Kopyalayıp deneyin
Aşağıdaki metni tam üç cümleyle özetle. Her cümle metindeki bir ana fikri anlatsın. Sonra, her cümlenin dayandığı metin parçasını tırnak içinde, kelimesi kelimesine göster. Metinde olmayan hiçbir bilgiyi ekleme. Emin olmadığın bir yer varsa “Bu metinden anlaşılmıyor” de.
[Metni buraya yapıştırın]
Bu komuttaki iki ayrıntı Anthropic’in yazılarına dayanır. Rehber, yapay zekâya “bilmiyorum” deme izni vermenin yanlış bilgiyi belirgin biçimde azaltabileceğini söyler. Uzun belgelerde önce ilgili parçaları kelimesi kelimesine alıntılatmak da cevabı metne bağlar. Her iddia için destekleyen bir alıntı bulunamıyorsa o iddianın geri çekilmesini istemek de önerilen yollardandır.
Sonucu nasıl kontrol edersiniz?
- Alıntılanan parçaları metinde bulun. Bulamadığınız alıntı varsa özetin o cümlesine güvenmeyin.
- Kendi üç cümlenizle karşılaştırın: yapay zekânın yazdığı ama sizin kaçırdığınız bir fikir var mı? Tersi: sizin önemli bulduğunuz ama özette olmayan?
- Sayı, tarih ve özel adları metinle tek tek eşleştirin.
- Rehber de bu tekniklerin yanlışları azalttığını ama sıfırlamadığını açıkça belirtir; önemli kararlarda metnin kendisine dönün.
Sonra ölçün
Sonra ölçün
Bu yolla bir metni özetleyip kontrol etmek kaç dakika sürdü? “Sonra: ___ dakika” yazın ve kaç cümlede düzeltme yaptığınızı not edin. Düzeltme sayısı yüksekse metin sizin için fazla karmaşıktır; parçalara bölün.
Gizlilik uyarısı
Gizlilik uyarısı
Yapıştırdığınız metin sohbete yazılmış olur. Kimlik, sözleşme, sağlık raporu, başkasına ait yazışma ya da okulun sizinle paylaştığı gizli bir belge yapıştırmayın. Google’ın Gemini yardım sayfası, bir görevlinin görmesini istemeyeceğiniz gizli bilgiyi sohbete yazmamanızı öğütler ve sohbetlerin bir kısmının insan değerlendiricilerce incelenebildiğini belirtir. Başka araçların kuralları farklı olabilir; kullandığınız aracın gizlilik sayfasına bakın.
Bir sonraki basamak
Alışkanlık olursa özetlerinizi bir not defterinde biriktirin ve haftada bir göz atın. Bir sonraki adımda, uzun bir belgeye soru sormanın doğru yolunu öğrenebilirsiniz (sitedeki PDF dersine bakın).
Kendinizi deneyin
Özeti kontrol etmenin en sağlam yolu hangisidir?
Kaynaklar
- Anthropic: Uydurma yanıtları azaltma (Reduce hallucinations) (İngilizce)
- Anthropic: Prompt yazma en iyi uygulamaları (Prompting best practices) (İngilizce)
- Google Gemini Yardım: Gemini Uygulamaları gizlilik merkezi (İngilizce)
Kaynak: yzdersleri.com/ders/okudugunuz-metni-uc-cumleye-ozetleyip-kontrol-etmek/ · Yapay Zeka Dersleri
Dersi bitirdiniz mi?
İşaretlerseniz menüde ve ilerleme çubuğunda görünür. Bu bilgi yalnızca sizin tarayıcınızda saklanır.
Bu ders işinize yaradı mı?
Anonim oydur; kişisel veri toplanmaz.
