Sigorta acenteleri için yapay zekâ: teminat karşılaştırma tablosu ve müşteriye sade açıklama

Kübra Hanım üç kişilik küçük bir sigorta acentesi işletiyor. Bir müşterisi aynı konut için iki şirketten teklif almış ve soruyor: “Hangisinde deprem var, hangisinde su baskını?” İki uzun metni yan yana okuyup tabloya dökmek uzun sürüyor; acele edilirse bir satır gözden kaçabilir.

Bu derste yapay zekâyı taslak hazırlamak için kullanacaksınız: iki konut yangın sigortası teklifinin metninden bir teminat ve istisna karşılaştırma tablosu, ardından müşteriye sade bir açıklama. Yapay zekâ poliçede olmayan bir teminatı “var” diye yazabildiği için her satırı bir poliçe maddesiyle eşleştirecek, müşterinin kişisel verisini araca hiç vermeyecek ve son değerlendirmeyi lisanslı acentede bırakacaksınız. Kübra Hanım ve teklifler kurgusaldır.

Aklınıza bir soru mu takıldı?

Sorunuzu ya da aradığınız konuyu yazın Ders bul

Bu derste neler öğreneceksiniz?

• Müşteri bilgilerini çıkararak iki teklif için araca verilebilecek temiz bir metin hazırlamak.
• Teminat ve istisnaları, her satırı madde numarasıyla eşleştiren dört sütunlu bir tabloya dökmek.
• Madde karşılığı bulunamayan her satırı “belgede bulunamadı” diye işaretlemek.
• Tablodan müşteri için sade bir açıklama yazıp lisanslı acentenin onayına sunmak.

Önce müşteri verisini ayıklayın

Kişisel Verileri Koruma Kurumu’nun üretken yapay zekâ rehberine göre komuta kişisel veri yazmak, araç bunun için tasarlanmamış olsa bile kişisel veri işlemek sayılır. Rehber, anonim hâle getirmeyi doğrudan ve dolaylı tanımlayıcıların çıkarılması ya da değiştirilmesi olarak açıklar. Bu yüzden araca şunları vermeyin: ad ve soyad, TCKN, telefon, e-posta, plaka, açık adres, poliçe ve teklif numarası. “Müşteri A”, “Konut 1” gibi kodlar kullanın. Yalnızca teminatı etkileyen bilgiyi, örneğin bina türünü bırakın; sokak ya da mahalle yazmayın. Ayrıntılı adımlar için 5 dakikada yapay zekâya kişisel veri vermeme dersine bakabilirsiniz.

Teklif dosyasını olduğu gibi yüklemeyin; ilk sayfasında genellikle müşteri bilgileri bulunur. Genel şartlar metni herkese açık bir belgedir, ama özel şartlar ve teklif sayfalarındaki kimlik alanlarını kopyalamadan önce silin. Araç ayarına da bakın: OpenAI’ın veri kontrolleri sayfasına göre ChatGPT, siz kapatmadıkça sohbetlerinizden model eğitiminde yararlanabilir. Ayarlar menüsündeki Veri Kontrolleri bölümünden “Improve the model for everyone” seçeneğini kapatabilirsiniz. Geçici Sohbet (Temporary Chat) eğitimde kullanılmaz, en çok 30 gün saklanır ve yalnızca kötüye kullanımı izlemek için incelenir. Ayar, kimlik bilgisi vermemenin yerine geçmez. Bağlı olduğunuz sigorta şirketinin ya da kurumunuzun yapay zekâ kuralı varsa önce o geçerlidir.

Tabloyu madde numarasıyla kurun

Örnek olarak Türkiye Sigorta Birliği’nin yayımladığı Yangın Sigortası Genel Şartları’na bakalım. Bu metinde yangın, yıldırım ve infilak teminat kapsamındadır (A.1). Deprem ve yanardağ püskürmesi ancak ek sözleşmeyle teminata girer (A.3.1). Sel ve su baskını da ek sözleşmeyle eklenebilen hâller arasındadır (A.3.2). Nakit ve mücevher gibi kalemler için ek sözleşme gerekir (A.3.3). Yangın çıkmadan oluşan elektrik arızası ise her durumda teminat dışıdır (A.4.6). Hasar, öğrenildiği günden itibaren en geç beş iş günü içinde bildirilmelidir (B.1.1). Bu belgenin başında yürürlük tarihi olarak 1 Ocak 1993, son düzenleme tarihi olarak 1 Eylül 2009 yazıyor. Müşteriye giden tekliflerde hangi metin geçerliyse onu esas alın; güncel genel şartlar için SEDDK ve TSB sayfalarına da bakın.

Tabloyu dört sütunla kurun: konu, Teklif A, Teklif B, madde. Hücrelere yalnızca dört değerden birini yazdırın: Var, Ek sözleşmeyle, Teminat dışı, Belgede bulunamadı. İki sürümü tabloya çevirme mantığı İki belgenin sürüm farklarını tabloya çevirmek dersindekiyle aynıdır.

Yapay zekâ neden “var” der, nasıl yakalarsınız?

Dil modelleri (large language models) eksik bilgiyi akıcı bir cümleyle tamamlamaya eğilimlidir. Poliçede deprem geçmiyorsa bile “konut poliçelerinde genellikle bulunur” gibi bir genel kalıbı satıra taşıyabilir; buna uydurma (hallucination) denir. Avrupa Sigorta ve Mesleki Emeklilik Otoritesi EIOPA’nın 6 Ağustos 2025 tarihli görüşü, sigorta mevzuatındaki ilkelerin yapay zekâ sistemlerinin kullanımına ve gözetimine nasıl uygulanacağını açıklıyor ve riske dayalı, orantılı bir yaklaşım benimsiyor. Görüş Avrupa’daki gözetim kurumlarına yöneliktir ve Türkiye’de bağlayıcı değildir; ama sektörün yapay zekâya nasıl yaklaştığını görmek için yararlıdır.

Uydurmayı yakalamanın üç yolu var. Birincisi, tablodaki her Var ve Ek sözleşmeyle satırının maddesini poliçede kendiniz açıp okumaktır. İkincisi, yapay zekâya bu satırı destekleyen cümleyi metinden göstermesini söyleyip o cümleyi belgede aratmaktır. Üçüncüsü, komutta emin olmadığında bunu söylemesini istemektir; bunun nasıl yapıldığını Yapay zekâya “bilmiyorum” dedirtmek ve kaynak sormak dersinde bulabilirsiniz.

Son değerlendirme lisanslı acentede

Tablo ve açıklama taslaktır. Müşteriye giden hâli, poliçe metniyle karşılaştırılıp lisanslı acente tarafından onaylanmalıdır. Yapay zekâ hangi teklifin daha uygun olduğunu söylememeli; bu değerlendirme müşterinin durumunu bilen lisanslı acentenin işidir. Sigortacılık alanının düzenleyici ve denetleyici kurumu Sigortacılık ve Özel Emeklilik Düzenleme ve Denetleme Kurumu’dur (SEDDK); mevzuat konusunda kuşkunuz olduğunda onun sayfalarına başvurun.

Videoyla izleyin

İzlerken şuna dikkat edin: OpenAI, küçük işletmelerin ChatGPT’yi günlük işlerinde nasıl kullandığını örneklerle gösteriyor. İzlerken her örnekte son kararı kimin verdiğine dikkat edin; acentede de teminat değerlendirmesi lisanslı acentede kalır.

Video: OpenAI (İngilizce). Türkçe altyazı için YouTube’da altyazı ayarını açabilirsiniz.

Adım adım uygulama

1. İki teklifin metnini okuyun; ad, soyad, TCKN, plaka, adres, telefon, poliçe ve teklif numaralarını silip yerine Müşteri A, Teklif A, Teklif B yazın. Tamam sayılması için: metinde bu bilgileri aradığınızda hiçbir sonuç çıkmıyor.
2. Araç ayarında Veri Kontrolleri bölümünü açın ve model eğitimi seçeneğini kapatın ya da Geçici Sohbet kullanın. Tamam sayılması için: ayarın kapalı olduğunu kendi ekranınızda gördünüz.
3. Güçlü komutla tabloyu hazırlatın. Tamam sayılması için: her hücrede dört değerden biri ve bir madde numarası var, hangisinin daha iyi olduğuna dair bir yorum yok.
4. Var ve Ek sözleşmeyle yazan her satırın maddesini poliçede açıp okuyun. Tamam sayılması için: her satırı kendi gözünüzle doğruladınız; uyuşmayan satırı düzelttiniz ya da Belgede bulunamadı yaptınız.
5. Tablodan müşteri için kısa bir açıklama yazdırın; teknik terimleri ilk geçtiği yerde sade sözle açıklatın. Tamam sayılması için: açıklamadaki her cümle tabloda karşılığı olan bir bilgiye dayanıyor.
6. Tabloyu ve açıklamayı lisanslı acentenin onayına sunun. Tamam sayılması için: onay alınmadan müşteriye hiçbir şey gönderilmedi.

Sık yapılan hatalar

• Teklif dosyasını müşteri bilgileriyle birlikte olduğu gibi yüklemek.
• Tabloda Var yazan satırı poliçedeki maddeyi açıp okumadan müşteriye aktarmak.
• Yapay zekâdan hangi teklifin daha iyi olduğunu söylemesini istemek; bu bir tavsiyedir ve lisanslı acentenin sorumluluğundadır.

Kendinizi deneyin

Kaynaklar

• SEDDK: Sigortacılık mevzuatı, genel şartlar (Türkçe)
• Türkiye Sigorta Birliği: Yangın Sigortası Genel Şartları (Türkçe)
• KVKK: Üretken Yapay Zekâ ve Kişisel Verilerin Korunması Rehberi (15 Soruda) (Türkçe)
• OpenAI Yardım Merkezi: Data Controls FAQ (İngilizce)
• EIOPA: Opinion on Artificial Intelligence governance and risk management (İngilizce)
• OpenAI: How California Small Businesses Are Using ChatGPT | OpenAI Academy (video, İngilizce)

Son kontrol: 11 Kasım 2026

Kaynak: yzdersleri.com/ders/sigorta-acenteleri-icin-yapay-zeka-teminat-karsilastirma/ · Yapay Zeka Dersleri