Gerçek müşteri listesi yerine örnek veriyle çalışmak

Bu ders genel bilgi verir; uzman görüşünün yerine geçmez.

Bir tabloyu yapay zekâyla çözmeyi öğrenmek için müşterilerinizin gerçek listesini yüklemeniz gerekmez. Uydurma ama gerçekçi bir örnek tabloyla aynı şeyi öğrenebilirsiniz.

Aklınıza bir soru mu takıldı?

Sorunuzu ya da aradığınız konuyu yazın Ders bul

Bu derste neler öğreneceksiniz?

• Kişisel verinin ne olduğunu ve adı silmenin neden yetmeyebileceğini
• Yapay zekâya uydurma örnek tabloyu nasıl hazırlatacağınızı
• Örnek tabloda hangi alanları baştan bırakmanız gerektiğini
• Örnek veriyle gerçek veri arasındaki farkı

Kişisel veri nedir?

KVKK’nın Nisan 2026 tarihli sözlüğü, 6698 sayılı Kanun’a dayanarak kişisel veriyi “kimliği belirli veya belirlenebilir gerçek kişiye ilişkin her türlü bilgi” diye tanımlıyor. Mevzuat bilgisi burada genel bilgidir, hukuki tavsiye değildir.

Burada “belirlenebilir” sözcüğü önemlidir. Sözlüğe göre kişiyi tek başına ortaya çıkaran bilgiler doğrudan tanımlayıcıdır. Başka bilgilerle birleşince kişiyi ortaya çıkaranlar ise dolaylı tanımlayıcıdır. Yani bir tablodan yalnızca adı ve telefonu silmek, onu kişisel veri olmaktan çıkarmayabilir. Mahalle, doğum tarihi ve meslek gibi alanlar bir araya gelince küçük bir yerde herkes kimden söz edildiğini bilebilir.

Sözlük anonim hâle getirmeyi şöyle anlatıyor: Veri, başka verilerle eşleştirilse bile hiçbir surette kimliği belirli ya da belirlenebilir bir kişiyle ilişkilendirilemeyecek duruma gelmelidir. Kendi başınıza ad silerek bunu sağladığınızı varsaymayın. Sağlık, biyometrik ve genetik veriler ile inanç bilgileri ise sözlükte özel nitelikli kişisel veri olarak sayılıyor ve ayrıca dikkat gerektiriyor.

Uydurma örnek veri nasıl çözüm olur?

Örnek: Tokat’ta küçük bir spor salonu işleten Mustafa Bey, tablo özetleme becerisini denemek istiyor. (Mustafa Bey kurgudur.) Üye listesinde ad, telefon, doğum tarihi ve sağlık notu var. Bunu bir sohbet aracına yüklemek yerine yapay zekâdan 30 satırlık uydurma bir üye tablosu hazırlamasını istiyor. Alıştırmayı bu tabloyla yapıyor.

Böylece aynı sütunlar, aynı satır sayısı ve benzer düzensizliklerle çalışırsınız; ama hiçbir gerçek kişi sohbet aracına girmemiş olur. KVKK’nın üretken yapay zekâ rehberi, bireylerin günlük hayatta bu uygulamaları kullanırken dikkat etmesi gerekenlere de ayrı bir bölüm ayırıyor. Rehberin tam metnini okumanız iyi olur.

Örnek tabloda neleri bırakmalısınız?

• Kimlik numarası, IBAN, kart numarası gibi alanları hiç koymayın; üretilmiş olsa da gerçeğe benzeyen bir numara başkasına ait olabilir.
• Telefon numaralarını belirgin sahte kalıpla yazdırın (örneğin 05XX XXX XX XX).
• Sağlık notu gibi özel nitelikli alanlar yerine “not 1, not 2” gibi boş etiketler kullanın.
• Gerçek bir firma ya da tanınmış kişi adı çıktıysa değiştirin.

Yapay zekânın ürettiği bir ad ya da adres, tesadüfen gerçek bir kişiye ait olabilir. Çıktıyı okuyup bu tür satırları kendiniz değiştirin.

Sınırı bilin

Örnek veri, aracı ve yöntemi öğrenmeniz içindir. Gerçek listenin iç düzensizliklerini, yazım hatalarını ya da alışılmadık istisnalarını yansıtmayabilir. Gerçek veriye geçtiğinizde sonuçları yine el yordamıyla kontrol edin ve kurumunuzun kişisel veri kurallarına uyun. Bir iş yerinde çalışıyorsanız örnek veriyle çalışmak da çoğu zaman kurum içi izne ve yazılı kurala bağlıdır; önce yöneticinize danışın.

Adım adım uygulama

1. Öğrenmek istediğiniz işi tek cümleyle yazın: özetleme, süzme, formül, grafik.
2. O iş için gereken en az sütunu belirleyin.
3. Yapay zekâdan, gerçek kişi ve firma içermeyen, 30 satırlık uydurma tablo isteyin.
4. Kimlik, IBAN ve telefon alanlarını sahte kalıpla ya da boş bırakın.
5. Çıktıyı okuyun; gerçeğe benzeyen satırları değiştirin.
6. Alıştırmayı bu tabloyla yapın ve yöntemi not alın.
7. Gerçek veriye geçerken yalnızca gerekli sütunları ve en az satırı kullanın.

Kontrol listesi

• Tabloda gerçek kişi bilgisi yok.
• Kimlik ve hesap numarası alanı yok.
• Telefonlar belirgin sahte kalıpta.
• Gerçek veride yalnızca gerekli sütunları kullanacağım.

Sık yapılan hatalar

• Adı silmekle verinin anonimleştiğini sanmak
• Örnek tabloya gerçekçi kimlik ya da IBAN koydurmak
• Üretilen adların gerçek kişilerle örtüşebileceğini unutmak
• Örnek veride öğrendiğiniz sonucu gerçek veride denetlememek

Kendinizi deneyin

Kaynaklar

• KVKK: Kişisel Verilerin Korunması Terimler Sözlüğü (Nisan 2026) (Türkçe)
• KVKK: Üretken Yapay Zekâ ve Kişisel Verilerin Korunması Rehberi (15 Soruda) (Türkçe)

Son kontrol: 8 Kasım 2026

Kaynak: yzdersleri.com/ders/gercek-liste-yerine-ornek-veri-hazirlamak/ · Yapay Zeka Dersleri