Ders kaydı ve haftalık program: çakışmayı önceden görün

Her dönem başında aynı sorun yaşanır: ilgi duyduğunuz iki seçmeli ders aynı saate düşer ve kayıt ekranı kapanmak üzeredir. Aday derslerinizi yapay zekâyla önceden bir haftalık tabloya dizerek çakışmaları kayıttan önce görebilirsiniz.

Aklınıza bir soru mu takıldı?

Sorunuzu ya da aradığınız konuyu yazın Ders bul

Bu derste neler öğreneceksiniz?

• Aday derslerinizi yapay zekâya hangi bilgilerle ve hangi bilgiler olmadan vereceğinizi
• Birbirinden farklı üç haftalık program seçeneğini nasıl isteyeceğinizi
• Çakışma, ön koşul ve danışman onayı konusunda kuralı kimin koyduğunu
• Yapay zekânın hazırladığı programı kayıt sisteminde nasıl kontrol edeceğinizi

Kuralı yapay zekâ değil, üniversiteniz koyar

Ankara Üniversitesi’ne bağlı bir birimin 2026 ders seçim kılavuzuna göre ders kaydı önce danışmana gönderilir. Kaydın tamamlanması için durumun “onaylı” olması gerekir. Danışmana gönderilen kayıtta değişiklik yapılamaz; reddedilen kayıt ise güncellenebilir. Aynı kılavuz, ön koşullu bir dersin ön koşulu başarılmadan alınamayacağını ve seçimin önce başarısız zorunlu derslerle başlayacağını söylüyor.

Marmara Üniversitesi’ne bağlı bir fakültenin kayıt danışmanlığı kılavuzu ise çakışma konusunda farklı bir tablo çiziyor. Sistem çakışmaya izin vermiyor. Kılavuzda ilk kez alınan ya da DZ notuyla kalınan derslerin çakıştırılamayacağı, yalnızca bir saatlik çakışmada ve öğrencinin başka seçeneği yoksa danışmanın onay verebileceği yazıyor. Bu kılavuz, bir yarıyılda en çok on ders alınabileceğini de belirtiyor.

İki belgeden çıkan ders şu: kurallar üniversiteye ve hatta birime göre değişiyor. Yapay zekâ sizin üniversitenizin kuralını bilmez. Bildiğini söylerse de inanmayın. Kuralı kendi yönetmeliğinizden ya da kayıt kılavuzunuzdan okuyup komuta siz yazın.

Yapay zekâya ne vereceksiniz?

Ders listesini kayıt ekranından ya da ders programı sayfasından kendiniz yazın: ders adı, gün, saat, AKTS ve varsa ön koşul. Öğrenci numaranızı, T.C. kimlik numaranızı ve parolanızı hiçbir sohbet aracına yazmayın. Planlama için bu bilgilerin hiçbirine gerek yok.

Örnek: Mert, Ankara’da bir devlet üniversitesinde üçüncü sınıf öğrencisi. Zorunlu üç dersi sabit. İki seçmeli arasında kararsız ve perşembe öğleden sonra çakışıyorlar. Mert iki seçmeliyi de tabloya yazıyor ve yapay zekâdan hangisinin başka derslerle uyumlu olduğunu soruyor. (Mert ve dersler kurgudur.)

Üç seçenek isteyin

Tek bir program istemek yerine farklı amaçlı üç program isteyin: boş gün bırakan, sabah derslerini azaltan ve en az AKTS’li olanı. Böylece her seçeneğin neyi feda ettiğini görürsünüz. Seçtiğiniz programı yine kayıt ekranındaki tablo görünümüyle karşılaştırın. Ankara kılavuzu da seçilen derslerin haftalık programının tablo görünümüyle kontrol edilebildiğini söylüyor.

Adım adım uygulama

1. Kayıt kılavuzunuzu ya da yönetmeliğinizi açın; çakışma, AKTS sınırı, ön koşul ve ekle-sil kurallarını not alın.
2. Aday derslerin gün, saat, AKTS ve ön koşul bilgisini kendiniz bir metin olarak yazın.
3. Kendi kurallarınızı komutun içine açıkça ekleyin.
4. Üç farklı amaçlı program isteyin ve her birinin kaybettirdiğini sorun.
5. Çıktıdaki saatleri ve AKTS toplamlarını resmî ders programıyla tek tek karşılaştırın.
6. Seçtiğiniz programı kayıt sisteminde oluşturup danışmanınıza gönderin.
7. Danışman reddederse gerekçesini yazıp yapay zekâyla ikinci seçeneği yeniden planlayın.

Kontrol listesi

• Komutta öğrenci numarası, kimlik numarası ve parola yok
• Kuralları ben yazdım; yapay zekâ kural uydurmadı
• Ders saatleri resmî programla aynı
• Toplam AKTS’yi ben de hesapladım
• Ön koşul ve kota durumunu kayıt ekranında gördüm
• Kayıt danışman onayına gitti

Sık yapılan hatalar

• Yapay zekâya “bizim üniversitede çakışma serbest mi?” diye sorup cevabı kural saymak
• Saatleri hafızadan yazmak ve resmî programla karşılaştırmamak
• Tek program isteyip alternatifsiz kalmak
• Danışmana gönderdikten sonra kayıtta değişiklik yapılabileceğini sanmak

Kendinizi deneyin

Kaynaklar

• Ankara Üniversitesi’ne bağlı bir birim: 2026 Ders Seçim Kılavuzu (PDF) (Türkçe)
• Marmara Üniversitesi’ne bağlı bir fakülte: Kayıt Danışmanlığı Kılavuzu (PDF) (Türkçe)

Son kontrol: 8 Kasım 2026

Kaynak: yzdersleri.com/ders/ders-kaydi-ve-haftalik-program-planlama/ · Yapay Zeka Dersleri