Sınıfta yapay zekâ: etkinlik, pilot ve Etik Beyan Formu

Sınıfta yapay zekâyı denemek isteyen bir öğretmen hangi sırayla ilerlemeli? Kurs bu sırayı verir: önce hazır komut formülünü (yapay zekâya istek yazarken izlenen hazır kalıp) kendi kazanımınıza uyarlar, üç düzeyli bir etkinlik ve bir okuma çalışması hazırlar, yapay zekâ çözümünde hata avı (öğrencilere çözümdeki hataları buldurma etkinliği) yaptırırsınız; sonra aracı tek şubede, tek derslik bir pilotla (küçük deneme dersi) denersiniz ve Etik Beyan Formu’nun (uygulamadan önce doldurulan resmî bildirim) ne zaman gerektiğini öğrenirsiniz. Yapay zekâ burada yardımcı araçtır (metin ve etkinlik taslağı yazan program); kararı ve denetimi siz yaparsınız. Kurs 6 dersten oluşur ve yaklaşık 42 dakika sürer.

Bu kursu kimler almalı?

Bir sınıf etkinliği hazırlamış olmanız yeterlidir. Dersler MEB’in Etik Kılavuzu’na, öğretmen rehberi duyurusuna ve politika belgesine dayanır. Ölçme ve değerlendirme tarafı için Sınav ve değerlendirme için yapay zekâ kursuna bakın.

Dersler ve sıra

1. Komut formüllerini kendi dersinize uyarlayın: hazır komut formülü başka bir sınıf için yazılmıştır; kendi kazanımınıza uyarlayın, çıktıyı sınayın, kararı elinizde tutun.
2. Bir kazanımı üç düzeyde etkinliğe çevirin: tek kazanımı üç düzey etkinlik kartına çevirin ve yapay zekâ taslağını denetleyin.
3. Okuma parçasını üç basamağa ayırarak öğretin: okumadan önce, okurken ve okuduktan sonra diye üç basamaklı çalışmayı hazırlayıp kendiniz denetleyin.
4. Yapay zekânın çözümünde hata avı etkinliği düzenleyin: yapay zekâ çözümündeki hataları öğrencilere buldurmak için çıktıyı önce hazırlayıp doğrulayın.
5. Sınıf için yapay zekâ aracını pilot derste deneyin: aracı tek şubede, tek derslik bir pilotla deneyin: önce kontrol, sonra Etik Beyan Formu.
6. Etik Beyan Formunu örneklerle doldurun: Etik Beyan Formu ne zaman gerekir, hangi alana ne yazılır? Etik Kılavuz’daki Tablo 1’i beş sınıf örneğiyle uygulayın.

Nasıl ilerlemeli?

Dersleri verilen sırayla izleyin; her etkinliği sınıfa götürmeden önce kendi bilgisayarınızda, kurgusal bir sınıfla deneyin. Yapay zekâ çıktısını sınıfa vermeden önce kendiniz okuyup doğrulayın; aynı soruya farklı zamanlarda farklı yanıt gelebileceğini unutmayın. Araçların yaş koşulu ve kullanım şartı sağlayıcıya bağlıdır; kullanmadan önce aracın resmî sayfasını açıp güncel koşulu okuyun.

Bitirme uygulaması

Kurgusal bir sınıf ve tek bir kazanım seçin. Kendi dersinize uyarladığınız bir komut, üç düzeyli etkinlik kartı ve doğruladığınız bir hata avı çıktısı hazırlayın. Sonra tek şubede, tek derslik bir pilot planı yazın: kontrol listeniz, pilotun sonunda soracağınız sorular ve Etik Beyan Formu’nun gerekip gerekmediğine dair kısa gerekçeniz. Plana gerçek öğrenci bilgisi koymayın.

Önemli not

Bu kurs MEB’in resmî görüşü değildir ve MEB adına yazılmamıştır; yalnız kamuya açık MEB belgelerini ve duyurularını kaynak gösterir. Çocuk verisi uyarısı: gerçek öğrencinin adını, numarasını, notunu, fotoğrafını ya da sesini yapay zekâ araçlarına yazmayın; alıştırmalarda kurgusal örnek kullanın.

Kaynaklar

• MEB: Eğitimde Yapay Zekâ Uygulamaları Etik Kılavuzu (PDF) (Türkçe)
• MEB: Eğitimde yapay zekâ uygulamaları etik kılavuzu yayımlandı (Türkçe)
• MEB: Öğretmenler için yapay zekâ destekli eğitim rehberi hazırlandı (Türkçe)
• MEB: Eğitimde Yapay Zekâ Politika Belgesi ve Eylem Planı 2025-2029 (PDF) (Türkçe)

İlgili kurslar

• Öğretmenler için yapay zekâ
• Sınav ve değerlendirme için yapay zekâ: öğretmen kursu
• Eğitim ve öğretimde yapay zekâ: uygulama