Sam Altman, OpenAI ve ChatGPT
- Okuma süresi: 5 dk
- Kod bilgisi gerekmez
OpenAI, ChatGPT’yi 30 Kasım 2022’de tanıttı. Sam Altman, 2019’da şirketin CEO’su oldu.
Aklınıza bir soru mu takıldı?
Bu derste neler öğreneceksiniz?
- Sam Altman’ın OpenAI’deki rolünü
- ChatGPT’nin resmî tanımını
- İnsan geri bildirimiyle eğitimin ne demek olduğunu
- Bir asistanın sınırlarını nasıl tanıyacağınızı
Kim, ne zaman, nerede?
Britannica’ya göre Sam Altman 22 Nisan 1985’te Chicago’da doğdu ve 2019’dan itibaren OpenAI’nin CEO’sudur. OpenAI’nin 11 Mart 2019 tarihli yazısında Altman, yönetim kurulu üyeleri arasında CEO olarak listeleniyor. OpenAI’nin 27 Şubat 2026 tarihli bir yazısı da onu “OpenAI’nin kurucu ortağı ve CEO’su” olarak anıyor.
OpenAI’nin 11 Aralık 2015 tarihli ilk duyurusunda Altman ve Elon Musk eş başkan olarak anılıyor. Aynı duyuruda Altman bağışçılar arasında da sayılıyor.
ChatGPT resmî sayfada nasıl tanıtılıyor?
OpenAI’nin 30 Kasım 2022 tarihli duyurusu, ChatGPT’yi diyalog biçimindeki bir model olarak tanıtıyor. Bu biçim, modelin takip sorularına yanıt vermesine, hatalarını kabul etmesine, yanlış önermelere itiraz etmesine ve uygunsuz istekleri reddetmesine olanak tanıyor. ChatGPT, bir talimata uymayı hedefleyen InstructGPT’nin kardeşi olarak anlatılıyor.
Duyuruya göre ChatGPT, kullanıcı geri bildirimi toplamak için ücretsiz bir araştırma önizlemesi olarak sunuldu. Eğitim yöntemi olarak “insan geri bildiriminden pekiştirmeli öğrenme” (RLHF) anlatılıyor. Yani model, insanların verdiği geri bildirimlerle yönlendirilerek eğitildi.
Britannica, ChatGPT’nin 2022 sonunda yayımlandığını ve beş gün içinde bir milyondan fazla kişinin kaydolduğunu yazıyor.
Bugün nerede görürsünüz?
Bir yapay zekâ asistanıyla konuşurken aslında insan geri bildirimiyle biçimlendirilmiş bir modelle konuşuyorsunuz. Bu yöntem, asistanın talimata uygun yanıtlar vermesini hedefler. Ama yöntem, yanıtların doğru olacağını garanti etmez.
OpenAI’nin kendi anlatımı, modelin hatalarını kabul edebildiğini ve yanlış önermeleri sorgulayabildiğini söylüyor. Bu sizi rahatlatmasın: “hatayı kabul eder” demek “hata yapmaz” demek değildir. Asistanın cümlelerini her zaman kendi bilginizle ve kaynaklarla karşılaştırın.
Araç tanıtımları “önizleme”, “beta” gibi sözlerle gelir. Bu sözler, ürünün hâlâ geliştiğini gösterir. Önizleme sürümleriyle ilgili anlatımları, tarihleriyle birlikte okuyun; bugünkü ürün aynı olmayabilir.
Kısa sözlük
- ChatGPT: OpenAI’nin diyalog biçimindeki yapay zekâ asistanı.
- RLHF: İnsan geri bildirimiyle pekiştirmeli öğrenme; modelin insanların verdiği geri bildirimlerle yönlendirilmesi.
- Araştırma önizlemesi: Ürünün geri bildirim toplamak için sunulan erken sürümü.
- Eş başkan: Bir kuruluşun yönetiminde başkanlığı birlikte paylaşan kişilerden biri.
Bu bilgiyi nasıl kontrol edersiniz?
Bir kişi hakkındaki bilgiyi şu sırayla kontrol edin. Önce kişinin kendi kurumunun ya da ödülü veren kurumun sayfasına bakın. Sonra ansiklopedik bir kaynağa geçin. En sonda o bilgiyi aktaran haber ve blog yazılarına göz atın. Asistanın verdiği her tarihi bu sırayla sınayın. İki kaynak birbirini tutmuyorsa birincil kaynağa yakın olanı seçin ve yazarken belirsizliği tek cümleyle belirtin.
Altman için birinci kaynak OpenAI’nin kendi sayfalarıdır; kişisel ayrıntıları Britannica ile karşılaştırın. Unvanı yazmadan önce OpenAI’nin güncel yazılarına bakın.
Bir portreyi gerçekten öğrenmenin yolu, onu kendi sözcüklerinizle yeniden anlatmaktır. Aşağıdaki adımlar bunun için hazırlandı. Önce komutu kullanın, sonra yanıtı bu dersle karşılaştırın. Tutmayan her cümleyi silin ya da kaynağıyla birlikte düzeltin. Asistan size yanlış bir bilgi verirse bunu bir ders sayın. Amaç ezber değil, bilgiyi kontrol etmeyi öğrenmektir. Bu dizide her portrede aynı sırayı izliyoruz: önce kimin ne zaman ne yaptığına, sonra bugünkü araçlarla bağına, en sonda da nerede yanılabileceğinize bakıyoruz. Yeni bir isimle karşılaştığınızda bu sıra size yol gösterir.
- Aşağıdaki güçlü komutu kopyalayın ve bir yapay zekâ asistanına yapıştırın.
- Asistanın “hata yapmaz” gibi kesin ifadelerini bulun.
- OpenAI’nin duyurusuyla karşılaştırın.
- Duyurudaki çekinceleri (örneğin önizleme olması) cümleye ekleyin.
Kontrol listesi
- Yanıttaki her tarihi ve her adı bu dersle karşılaştırdım
- Duyurudaki çekinceleri cümleye ekledim
- Asistanın kaynak göstermediği cümleleri ayrıca işaretledim
- Bilmediğim bir iddiayı kesin bilgi gibi başkasına aktarmadım
Zayıf komut
ChatGPT nasıl çalışıyor?
Güçlü komut
Sen sabırlı bir öğretmensin. 10 yaşında bir çocuğa şunu anlat: OpenAI’nin 30 Kasım 2022 tarihli duyurusunda ChatGPT nasıl tanıtılıyor ve insan geri bildiriminden pekiştirmeli öğrenme ne demek? En fazla 150 kelime yaz. Tarihlerden emin olmadığın yerleri Bilmiyorum diye işaretle. Doğrudan alıntı yapma, kaynak uydurma. Övgü ya da eleştiri ekleme, model sürüm adı yazma. Sonunda çocuğun “geri bildirim” fikrini bir oyunla anlayabileceği bir örnek ver.
Yapay zekâ çıktısı (örnek)
OpenAI, 30 Kasım 2022’de ChatGPT’yi diyalog biçimindeki bir model olarak tanıttı. Model, takip sorularına yanıt verebiliyor, hatalarını kabul edebiliyor ve uygunsuz istekleri reddedebiliyor. Duyuruya göre ücretsiz bir araştırma önizlemesi olarak sunuldu ve insan geri bildiriminden pekiştirmeli öğrenmeyle eğitildi.
Sık yapılan hatalar
Portre derslerinde en sık görülen sorun, tarih, ad ve unvanların karışmasıdır. Aşağıdaki maddeler, bu kişiyle ilgili kaynaklarda açıkça görülen olgulara dayanır. Bir asistan bunlardan birini ters söylerse, yanıtın geri kalanına da şüpheyle bakın.
- ChatGPT’nin hata yapmayacağını varsaymak
- RLHF’yi yanıtların doğruluğunun garantisi saymak
- Altman’ı OpenAI’nin tek kurucusu saymak: 2015 duyurusunda başka isimler de anılıyor
- Duyurudaki ya da ansiklopedideki görevi bugünkü görev sanmak: unvanları kurumun güncel sayfasından kontrol edin
İpucu
Bir araç duyurusundaki “önizleme” ya da “beta” sözcüklerini cümleye taşıyın. Bugünkü ürün aynı olmayabilir.
Kendinizi deneyin
Aşağıdaki üç soru dersin ana fikirlerini sınar. Yanlış yanıt verirseniz açıklamayı okuyun ve ilgili bölüme dönün.
ChatGPT hangi tarihte tanıtıldı?
RLHF ne demektir?
Duyurudaki araştırma önizlemesi ifadesi ne anlatır?
Kaynaklar
- Introducing ChatGPT, 30 Kasım 2022 (OpenAI) (İngilizce)
- Introducing OpenAI, 11 Aralık 2015 (OpenAI) (İngilizce)
- OpenAI LP, 11 Mart 2019 (OpenAI) (İngilizce)
- Scaling AI for everyone, 27 Şubat 2026 (OpenAI) (İngilizce)
- Sam Altman (Encyclopaedia Britannica) (İngilizce)
Son kontrol: 8 Kasım 2026
Kaynak: yzdersleri.com/ders/sam-altman-openai-ve-chatgpt/ · Yapay Zeka Dersleri
Dersi bitirdiniz mi?
İşaretlerseniz menüde ve ilerleme çubuğunda görünür. Bu bilgi yalnızca sizin tarayıcınızda saklanır.
Bu ders işinize yaradı mı?
Anonim oydur; kişisel veri toplanmaz.
