İçeriğe geçİçeriğe geç
Ders bul
Panelim

Seviye kodu YZ 164, Temel düzeyi Ücretsiz kurs 101 Temel

Yapay zekâ çağında dolandırıcılıktan korunmak

Sahte ses, mesaj, dekont ve ilan çoğaldı. Tuzağı tanımayı, bağımsız yoldan doğrulamayı ve doğru adımı atmayı öğrenin.

Yapay zekâ çağında dolandırıcılıktan korunmak kapak görseli

Bu kurs kimin için

Telefon ve mesaj yoluyla gelen şüpheli çağrılardan çekinen, kendini ve yakınlarını korumak isteyen her yaştan okur için.

Telefon çalıyor; ekranda tanımadığınız bir numara var, hattın öbür ucunda ise kızınızın sesine çok benzeyen biri para istiyor. Yapay zekâ, ses ve görüntüyü taklit etmeyi kolaylaştırdığı için böyle durumlar artık yalnız filmlerde yaşanmıyor. İyi haber şu: korunmak için uzman olmanız gerekmez; birkaç sağlam alışkanlık riski belirgin biçimde azaltır ve bunu siz de yapabilirsiniz.

Bu kurs sekiz kısa derste sahte ses, sahte mesaj, sahte dekont, sahte iş ilanı, sahte sohbet botu (chatbot), QR kod ve duygusal dolandırıcılık gibi yaygın yöntemleri tanıtır. Her derste önce tuzağın nasıl kurulduğunu, sonra şüphelendiğinizde atacağınız adımı öğrenirsiniz. Amaç korku yaymak değil, sakin ve bilinçli kalmanızı sağlamaktır.

Bu kursta neleri öğreneceğim?

Nasıl ilerlemeli?

Dersleri sırayla izleyin ve ailenizle ortak bir doğrulama kuralı belirleyin; bu, en değerli adımlardan biridir. Bir şeyden şüphelenirseniz acele etmeyin: bağlantıya tıklamadan, kod paylaşmadan ve para göndermeden önce olayı bağımsız bir yoldan, örneğin kayıtlı numaradan ya da resmî uygulamadan doğrulayın.

Dersler

Tamamlanan: 0 / 8 ders
Kursa başlayın: Yakınınızın sesini taklit eden aramalar: aile doğrulama sorusuyla korunma

İlerlemeniz yalnızca bu tarayıcıda saklanır; kişisel veri toplanmaz. Bir dersi bitirince ders sayfasındaki “Dersi tamamladım” düğmesine basın.

  1. 1. ders: Yakınınızın sesini taklit eden aramalar: aile doğrulama sorusuyla korunma

    Yapay zekâyla taklit edilmiş bir yakının sesiyle gelen acil ödeme aramalarını üç işaretten tanımayı, aile doğrulama sorusu ve geri aramayla yanıtlamayı, kişisel bilgi girmeden tek sayfalık bir şüpheli 6 dk okuma · 101 Temel

  2. 2. ders: Sahte e-Devlet ve kargo mesajlarını resmî kanalla sınayın

    e-Devlet, PTT ve vergi dairesi adıyla gelen mesajlar kusursuz yazılmış olabilir; mesajın değil, resmî kanalın size ne söylediğine bakın. 5 dk okuma · 001 Hazırlık

  3. 3. ders: “Kazandınız” mesajı: sahte çekiliş ve kampanyalar

    Marka adıyla gelen "hediye kazandınız" mesajlarını tanıyın; yapay zekâyı karar vermek için değil, kontrol sorularını çıkarmak için kullanın. 5 dk okuma · 001 Hazırlık

  4. 4. ders: Yapay zekâyla üretilen sahte dekont ve belgeyi tanımak

    Dekont, fatura ya da mahkeme yazısı yapay zekâyla taklit edilebilir. Belgenin değil kaynağın kanıt olduğunu ve tutarsızlıkları nasıl yakalayacağınızı öğrenin. 4 dk okuma · 001 Hazırlık

  5. 5. ders: Yapay zekâyla yazılmış sahte iş ilanını tanımak

    Düzgün yazılmış bir iş ilanı gerçek olmayabilir. Para, kimlik ve yönlendirme işaretleriyle sahte ilanı tanıyın; yapay zekâyı kontrol yardımcısı yapın. 4 dk okuma · 001 Hazırlık

  6. 6. ders: Sahte müşteri hizmetleri sohbet botunu tanımak

    Banka, kargo ya da mağaza adına yazan sohbet botu sahte olabilir. Kanalı kimin başlattığına, istenen koda ve para hareketine bakarak ayırt etmeyi öğrenin. 4 dk okuma · 001 Hazırlık

  7. 7. ders: QR kodlu dolandırıcılık ve yapay zekâ metinleri

    QR kod adresi gizler, yapay zekâ ise mesajı kusursuz yazar. Kodu okutmadan önce neye bakacağınızı ve yapay zekâdan nasıl yardım alacağınızı öğrenin. 4 dk okuma · 001 Hazırlık

  8. 8. ders: Romantik dolandırıcılıkta yapay zekâyı tanımak

    Yapay zekâ sahte profile gerçek fotoğraf, akıcı çeviri ve sıcak mesajlar kazandırır. Uyarı işaretlerini ve para istendiğinde ne yapacağınızı öğrenin. 4 dk okuma · 001 Hazırlık

Bitirme testi

Kursu bitirdiyseniz kendinizi sınayın. Cevaplar yalnızca bu sayfada gösterilir, hiçbir yere gönderilmez.

Neleri öğrendim?

Kursu bitirdiğinizde aşağıdakileri yapabiliyor olmalısınız.

  • Yakınınızın sesine benzeyen bir arama para ya da kod isterse durup bağımsız yoldan doğrulayabilirsiniz.
  • Resmî görünen bir mesajdaki bağlantıya tıklamak yerine kurumun resmî uygulamasına ya da adresine kendiniz girebilirsiniz.
  • Sahte dekont ve sahte çekiliş mesajlarının ortak işaretlerini, yani acele ettirmeyi ve kod ya da para istemeyi tanıyabilirsiniz.
  • İş ilanının ve müşteri hizmetleri sohbetinin gerçekliğini kontrol edebilirsiniz.
  • QR kodu okutmadan önce nereye götüreceğini sorgulayabilirsiniz.
  • Duygusal baskı kuran yazışmalarda para ve kişisel bilgi paylaşmadan önce durabilirsiniz.

Öz sınama

Yakınınızın sesine benzeyen biri sizi aradı ve acil para istiyor. En güvenli ilk adım hangisidir?

Telefonunuza kargonuzla ilgili bir bağlantı geldi. En doğru davranış hangisidir?

Biri hesabınıza para gönderdiğini söyleyip bir dekont görüntüsü yolladı. Hangisine güvenerek işlem yapmalısınız?

Bitirme uygulaması

Ailenizle kullanacağınız tek sayfalık bir şüphe kartı hazırlayın. Yapay zekâdan kartı sade bir dille toparlamasını isteyin: şüpheli bir arama ya da mesajda yapılacak ilk üç adım, hiçbir koşulda paylaşılmayacak bilgiler (şifre, doğrulama kodu) ve doğrulama için kullanılacak resmî yollar kartta yer alsın.

Öz değerlendirme için üç ölçüt kullanın. Kart kısa ve anlaşılır mı? Doğrulama adımları bağımsız bir yol, örneğin kayıtlı numara ya da resmî uygulama, içeriyor mu? Ailenizden biri kartı okuyup gerçekten uygulayabiliyor mu?

Sonraki kurs önerisi

Doğrulama alışkanlığını yapay zekânın verdiği cevaplara da uygulamak için YZ 230 Doğru bilgiye ulaşmak: yapay zekâ araması ve doğrulama kursuna geçebilirsiniz. Sahte mesajı kaynağından sınamayı öğrendiniz; orada aynı mantığı yapay zekâ yanıtlarına taşıyacaksınız.

Kaynaklar