Turkish-Gemma’yı denemeden önce lisans ve sınırı okuyun
- Okuma süresi: 4 dk
- Kod bilgisi gerekmez
Turkish-Gemma, Yıldız Teknik Üniversitesi’ndeki COSMOS Yapay Zeka Araştırma Grubu’nun Türkçe metin üretmek için geliştirdiği bir dil modelidir (yazı yazan ve soru yanıtlayan, indirilip kendi bilgisayarınızda ya da sunucunuzda çalıştırılabilen bir yapay zekâ dosyası). Bu ders onu nasıl kullanacağınızı değil, kullanmadan önce model sayfasında neleri okuyacağınızı anlatır. Bir kurumda ya da girişimde bu modeli düşünen biri için doğru ilk adım budur.
Hemen yapın
- Model sayfasında geliştiriciyi ve temel modeli bulun.
- Lisans bağlantısını açıp okuyun.
- Sınırlılıklar bölümünü okuyun.
Aklınıza bir soru mu takıldı?
Sorun
Hugging Face adlı model paylaşım sitesinde bir modelin sayfasını açınca karşınıza teknik kısaltmalar yığını çıkar. Oysa sayfada üç şey işinize doğrudan yarar: modelin neye dayandığı, lisansı ve sınırlılıkları. Bunları okumadan modeli işe koşmak, sonradan hukuki ve kalite sorunu olarak geri döner.
Önce ölçün
Çalıştığınız yerde Türkçe metin işlerinden hangisini (özet, e-posta taslağı, soru-cevap) bir dil modeline vermeyi düşünüyorsunuz? Yazın: ___. Bu işi şimdi kaç dakikada yapıyorsunuz: ___.
1. Modelin kim tarafından, neyin üzerine kurulduğunu bulun
Model sayfasına göre geliştirici, Yıldız Teknik Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü’ndeki COSMOS grubudur. Temel model Gemma-2-9b’dir; yani sıfırdan yapılmış değil, Google’ın yayımladığı Gemma ailesinin üzerine Türkçe için geliştirilmiştir. Sayfa bunu sürekli ön eğitim, gözetimli ince ayar (modeli yeni veriyle ek eğitmek) ve model birleştirme gibi yöntemlerle yaptıklarını söylüyor. Bu bilgi önemlidir, çünkü lisans ve kurallar temel modelden gelir.
2. Lisansı okuyun
Model sayfasında lisans olarak “Gemma lisansı” yazıyor. Google’ın Gemma kullanım şartları sayfasına göre modeli kullanabilir, çoğaltabilir, değiştirebilir ve dağıtabilirsiniz; ancak şartlara uymanız gerekir. Aynı sayfada dikkatinizi çekmesi gereken noktalar şunlar: yasaklı kullanım politikası vardır, modeli başkalarına dağıtırsanız bu kısıtları onlara da aktarmanız gerekir, çıktılardan siz sorumlusunuz ve hizmet “olduğu gibi” sunulur. Şartlar sayfası, Gemma 4 için ayrı bir lisans bulunduğunu da belirtiyor. Turkish-Gemma, Gemma-2 tabanlı olduğundan hangi metnin geçerli olduğunu model sayfasındaki lisans bağlantısından teyit edin.
3. Sınırlılıklar bölümünü okuyun
Sayfada eğitim verisinin çeşitliliği nedeniyle modelin önyargı sergileyebileceği yazıyor; geliştiriciler kullanıcıların bunu bilip modeli sorumlu kullanmasını öneriyor. Sayfada geliştiricilerin kendi ölçümleri de yer alıyor. Bunlar bağımsız bir sınav sonucu değildir; sizin işinizdeki başarıyı gösterdiklerini düşünmeyin. Okuduğumuz günde sayfadaki demo bölümü “yakında” durumundaydı, yani tarayıcıda hemen denenecek bir deneme alanı yoktu; bu değişmiş olabilir.
Hazır bir uygulamayı değil, geliştiriciye yönelik bir model sayfasını okuduğunuzu unutmayın. Bilgisayarınızda çalıştırmak için kod bilgisi gerekir; bu işi bilen biriyle konuşun. Türkçe modellerin neden az olduğunu merak ederseniz Türkçe yapay zekâ modelleri neden az? dersine bakabilirsiniz.
Kopyalayıp deneyin
Aşağıya bir yapay zekâ modeli lisansının metnini yapıştıracağım. Bana tek tek şunları listele: 1) modeli ticari işte kullanabilir miyim, 2) başkalarına dağıtırsam hangi yükümlülükler gelir, 3) yasaklanan kullanımlar neler, 4) çıktıdan kim sorumlu. Her madde için metinden birebir alıntı yap; alıntı bulamadığın maddeye “metinde bulunamadı” yaz, tahmin yürütme.
4. Sonucu kontrol edin
- Yapay zekânın verdiği her alıntıyı lisans metninde arayıp bulun. Bulamadığınız alıntıyı listeden çıkarın.
- “Metinde bulunamadı” yazan maddeleri lisansı okuyarak kendiniz yanıtlayın.
- Ticari ya da kurumsal kullanım düşünüyorsanız son kararı kurumunuzun hukuk birimine ya da bir avukata bırakın; bu ders hukuki görüş değildir.
- Modeli işinize koymadan önce kendi örneklerinizle (gerçek veri olmadan) küçük bir deneme yapın ve hatalı çıktıları sayın.
Sonra ölçün
Denemede model kaç örnekte kullanılabilir taslak verdi: ___ / ___. Kaç çıktıyı elle düzeltmeniz gerekti: ___. Bu sayılar modelin sizin işinize ne kadar uyduğunu gösterir; sayfadaki ölçümler değil.
Gizlilik uyarısı
Lisans metnini yapay zekâ aracına yapıştırmak sorun değildir; bu metin herkese açıktır. Ama şirketinizin sözleşmesini, müşteri verisini ya da kişisel bilgileri bir sohbet aracına yapıştırmayın. Modeli kendi sunucunuzda çalıştırsanız bile, içine kişisel veri (kişisel veri) koymadan önce kurumunuzun kurallarına bakın.
Bir sonraki adım
Başka bir açık model ailesinin lisansını da aynı yöntemle okuyarak karşılaştırmayı deneyin: NVIDIA Nemotron nedir: açık modeller ve lisansı dersi iyi bir örnek. Model sayfalarındaki güvenlik bilgilerini okumak içinse Sistem kartı okumak dersine bakın. Modelin ne olduğunu hatırlamak için önceden eğitilmiş model kavramı yardımcı olur.
Kendinizi deneyin
Bir Türkçe dil modelini işinizde kullanmadan önce ne yaparsınız?
Kaynaklar
- Hugging Face: ytu-ce-cosmos/Turkish-Gemma-9b-v0.1 model sayfası (İngilizce; sürüm ve içerik değişebilir, kontrol edin)
- Google: Gemma Kullanım Şartları (İngilizce; Gemma 4 için ayrı lisans olduğu belirtiliyor)
Kaynak: yzdersleri.com/ders/turkish-gemma-lisans-ve-sinirlari-denemeden-once-okuyun/ · Yapay Zeka Dersleri
Dersi bitirdiniz mi?
İşaretlerseniz menüde ve ilerleme çubuğunda görünür. Bu bilgi yalnızca sizin tarayıcınızda saklanır.
Bu ders işinize yaradı mı?
Anonim oydur; kişisel veri toplanmaz.
