Yapay zekâda gizlilik ve kişisel veri rehberi

Bu rehber genel bilgi verir; uzman görüşünün yerine geçmez. KVKK ile ilgili bölümler genel bilgidir, hukuki tavsiye değildir.
Yapay zekâya yazdığınız her şey bir yere gider. Bu rehber, sitedeki gizlilik derslerini önce neyi yazmayacağınızı, sonra araçların ayarlarını, ardından paylaşırken nelere dikkat edeceğinizi ve en sonda silme talebini öğreneceğiniz sırayla dizer.
Bu rehber kimin için?
Sohbet botu (chatbot) kullanan, ama yazdıklarının nereye gittiğinden emin olmayan herkes için hazırlandı. Ailesinin bilgilerini, işyeri belgelerini ya da sağlık notlarını bota yazmak üzere olanlar önce rehberin ilk iki dersini okumalıdır.
Başlamadan önce hazırlayın
- Kullandığınız sohbet botlarının hesaplarına girebilin; ayar menüleri hesaba girince görünür.
- Telefonunuzdaki yapay zekâ uygulamalarının bir listesini çıkarın.
- Sohbet geçmişinizi gözden geçirmek için on dakika ayırın.
Önce bilmeniz gerekenler
Gizliliği üç soruyla düşünün. Ne yazıyorum? Yazdığım nerede ve ne kadar saklanıyor? Kimler görebilir? İlk soru sizin elinizdedir, diğer ikisi ayarlara ve aracın koşullarına bağlıdır. Bu yüzden en güçlü önlem, baştan yazmamaktır.
Neyi yazmamalı? Kişisel Verileri Koruma Kurumu’nun (KVKK) üretken yapay zekâ (generative AI) rehberi, komutlarda (prompt) paylaşılan kişisel ya da kurumsal düzeyde hassas bilginin açığa çıkabileceğini anlatıyor. Rehbere göre girdinizde kişisel veri olmasa bile modelin çıktısında gerçek bir kişiye ait bilgi yer alabilir. Kimlik numarası, parola, banka bilgisi, sağlık raporu, işyerinin gizli belgeleri ve başkalarının bilgileri sohbete girmez. Gerekirse ad yerine yer tutucu (placeholder) kullanın; örneğin “Ad Soyad”.
ChatGPT tarafında OpenAI’ın veri denetimi sayfasına göre Settings içindeki Data Controls bölümünden model iyileştirme ayarını (“Improve the model for everyone”) kapatabilirsiniz. Ayar kapalıyken yeni sohbetleriniz modellerin eğitiminde kullanılmaz. Ayar cihaza değil, hesabınıza bağlıdır. Geçici sohbetler (Temporary Chat) eğitimde kullanılmaz ve 30 gün içinde sistemlerden silinir; yalnızca kötüye kullanımı izlemek için gerektiğinde incelenir. Verinizi aynı yerden dışa aktarabilir ya da hesabınızı silebilirsiniz. Hesabı silmek geri alınamaz.
Gemini tarafında Google’ın gizlilik sayfası biraz farklı bir tablo çiziyor. Etkinliği Sakla (Keep Activity) ayarı açıkken sohbetleriniz etkinliğinize kaydedilir ve Google’ın hizmetlerini geliştirmek için, üretken yapay zekâ modellerinin eğitimi dahil, kullanılır. Ayar kapalıyken sohbetler etkinliğinizde görünmez ve modellerin eğitiminde kullanılmaz, ama Gemini’nin size yanıt verebilmesi için yine 72 saat saklanır. Geçici sohbetler de hesabınızla 72 saat saklanır ve eğitimde kullanılmaz. Google, bazı verileri hizmet sağlayıcıların incelediğini söylüyor ve inceleyicinin görmesini istemeyeceğiniz gizli bilgileri yazmamanızı öneriyor. İncelenen sohbetler hesabınızdan ayrılarak üç yıla kadar saklanabiliyor; etkinliğinizi silseniz bile. Otomatik silme varsayılan olarak 18 ay sonra çalışır. Bu süreyi 3 ya da 36 aya çekebilir veya otomatik silmeyi kapatabilirsiniz.
Paylaşırken de kişisel veri sızabilir. OpenAI’ın paylaşılan bağlantılar sayfasına göre bağlantı, sohbetin paylaşıldığı ana kadarki hâlinin bir kopyasıdır ve bağlantıya erişen herkes sohbeti görebilir. Varsayılan ayarda adınız ve başka kişisel bilginiz bağlantıya eklenmez, ama sohbette yazdıklarınız görünür. Ekran görüntüsünde de bildirimler, adlar ve numaralar çıkabilir. Paylaşmadan önce bu bilgileri kalıcı olarak kapatın. Telefon izinlerinizi ve tarayıcı eklentilerinin izinlerini de ara sıra gözden geçirin.
Haklarınız da var. KVKK’nın sayfasına göre 6698 sayılı Kanun’un 11. maddesi kapsamında ilgili kişi; verilerinin işlenip işlenmediğini öğrenme, işlenmişse bilgi isteme, işlenme amacını öğrenme, yurt içinde ya da yurt dışında aktarıldığı üçüncü kişileri öğrenme, eksik veya yanlış işlenmişse düzeltilmesini isteme, silinmesini ya da yok edilmesini isteme, otomatik analiz sonucuna itiraz etme ve zararın giderilmesini talep etme gibi haklara sahiptir. Başvurular veri sorumlusuna yapılır. Sohbeti silmek, eğitimden çıkmak ve resmî silme talebinde bulunmak ayrı şeylerdir. Sitedeki ilgili ders farkı gösterir.
Pratik bir rutin kurun. Yeni bir araca başlarken ilk iş gizlilik ayarına bakın. Haftada bir sohbet geçmişinize göz atıp gereksiz olanları silin. Ayda bir hesabınıza bağlı uygulamaları ve izinleri kontrol edin. Her paylaşımdan önce bağlantıyı ve ekran görüntüsünü bir kez daha okuyun. Bu dört alışkanlık, ayarlar değişse ya da yeni bir özellik eklense bile riski azaltır.
Adım adım öğrenme yolu
- Yapay zekâya yazmamanız gereken bilgiler: Kimlik, parola, sağlık ve işyeri bilgisi gibi yazılmaması gerekenleri ve bilgiyi anonimleştirmeyi öğrenirsiniz.
- 5 dakikada yapay zekâya kişisel veri vermemeyi öğrenin: Komutlardan ad, telefon ve adresi çıkarıp yer tutucu kullanmayı beş dakikada öğrenirsiniz.
- Yazdıklarınız nereye gidiyor? Gizlilik ayarlarını tanıyın: ChatGPT, Gemini ve Claude’da gizlilik ayarlarının yerini ve neyi değiştirdiğini görürsünüz.
- Yazdıklarım nereye gidiyor? Yurt dışı sunucular ve KVKK: Yazdıklarınızın yurt dışında işlenebileceğini ve KVKK’nın aktarım kuralının ne dediğini öğrenirsiniz.
- ChatGPT’de gizlilik: Privacy Center, geçici ve kilitli sohbetler: ChatGPT’de geçici sohbetin, kilitli sohbetin ve hafıza ayarının ne işe yaradığını görür, hangi işte hangisini seçeceğinizi öğrenirsiniz.
- Gemini’de gizlilik: Etkinliği Sakla ve geçici sohbet: Gemini sohbetlerinizin nasıl saklandığını, otomatik silmeyi ve geçici sohbeti öğrenirsiniz.
- Copilot gizlilik ayarları: hafıza, geçmiş ve reklamlar: Kişisel hesapla kullandığınız Copilot’ta hafızayı, geçmişi, web aramasını ve reklam tercihlerini yönetmeyi öğrenirsiniz.
- Yapay zekâ sohbetini bağlantıyla paylaşmadan önce: Paylaşım bağlantısının linke sahip herkesin okuyabileceği bir kopya olduğunu ve paylaşmadan önce yapacağınız kontrolleri öğrenirsiniz.
- Ekran görüntüsünü paylaşmadan önce kişisel veriyi kapatın: Ekran görüntüsündeki ad, numara ve adresi kalıcı biçimde nasıl kapatacağınızı öğrenirsiniz.
- Yapay zekâ şirketinden verilerimin silinmesini nasıl isterim? Sohbeti silmek, eğitimden çıkmak ve resmî silme talebi arasındaki farkı ve KVKK başvuru yolunu öğrenirsiniz.
Sık yapılan hatalar
- Kimlik numarası, banka bilgisi ya da sağlık raporunu “yalnızca özetlesin” diye yapıştırmak.
- Ayar kapalı diye gizli bilgi yazmak.
- Sohbeti silince verinin her yerden silindiğini sanmak.
- Paylaşım bağlantısını göndermeden önce içini okumamak.
- Ekran görüntüsünde bildirimleri ve numaraları açık bırakmak.
- Çocuğunuzun ya da müşterinizin bilgisini izinsiz yazmak.
Sık sorulanlar
Geçici sohbet tamamen gizli midir?
Hayır. OpenAI’ın sayfasına göre ChatGPT’de geçici sohbetler eğitimde kullanılmaz ve 30 gün içinde silinir, ama kötüye kullanımı izlemek için gerektiğinde incelenir. Google’ın sayfasına göre Gemini’de geçici sohbetler hesabınızla 72 saat saklanır ve eğitimde kullanılmaz. Gizli bilgi yazmamak yine en güvenli yoldur.
Sohbetimi silersem verim tamamen silinir mi?
Her zaman değil. Google’ın sayfasına göre insanların incelediği sohbetler, etkinliğinizi silseniz bile üç yıla kadar tutulabilir. OpenAI’da hesabı silmek geri alınamaz; sohbet silmenin ayrıntısı için yardım sayfasına bakın. Resmî silme talebi ayrıca yapılır. Sitedeki silme dersi bunu anlatır.
KVKK bana hangi hakları verir?
Kurumun sayfasına göre verilerinizin işlenip işlenmediğini öğrenme, işleniyorsa bilgi isteme, amacını öğrenme, düzeltme ve silme isteme, otomatik analiz sonucuna itiraz etme ve zararın giderilmesini talep etme gibi haklarınız var. Başvuru veri sorumlusuna yapılır. Kişisel durumunuz için bir uzmana danışın.
Sohbet bağlantısını paylaşmak güvenli mi?
Bağlantıya erişen herkes sohbeti okuyabilir. Paylaşmadan önce içinde ad, numara, adres ya da işyeri bilgisi olup olmadığına bakın. Emin değilseniz sohbetin metnini kopyalayıp bilgileri silerek paylaşın.
Yazdıklarım yurt dışına mı gidiyor?
ChatGPT, Gemini ve Claude, yurt dışında yerleşik şirketlerin (OpenAI, Google, Anthropic) hizmetleridir. Verinin tam olarak nerede işlendiği her hizmetin gizlilik politikasında yazar. KVKK rehberi, veri sorumlularının yurt dışında yerleşik hizmet sağlayıcılar üzerinden üretken yapay zekâ kullanması hâlinde aktarımın 6698 sayılı Kanun’un 9. maddesine uygun yapılması gerektiğini belirtiyor. Günlük hayatta en basit önlem, kişisel veriyi hiç yazmamaktır.
Son kontrol listesi
- Yazacağım metinde kimlik, parola, banka, sağlık ya da işyeri bilgisi yok.
- Kullandığım araçların veri ve etkinlik ayarlarına baktım.
- Paylaşacağım bağlantıyı ya da ekran görüntüsünü bir kez daha okudum.
- Gereksiz sohbetleri sildim, bağlı uygulamaları ve izinleri kontrol ettim.
- Silme ya da erişim talebim varsa başvuruyu veri sorumlusuna yapacağımı biliyorum.
Bu rehberden sonra
Telefonunuzdaki uygulamaların izinlerine bakmak için Yapay zekâ uygulamasına verdiğiniz telefon izinleri dersine geçebilirsiniz. Ortak bir bilgisayar kullanıyorsanız Ortak bilgisayarda yapay zekâ hesabından güvenli çıkış dersini de okuyun.
Bu rehberle ilgili kurslar
Bu rehberdeki konuları sıralı dersler, öz sınama ve bitirme uygulamasıyla çalışmak için:
- Güvenli yapay zekâ uygulamaları: derinleşme (YZ 212)
- Güvenli yapay zekâ uygulamaları: uygulama (YZ 140)
- Güvenli yapay zekâ uygulamaları: başlangıç (YZ 139)
Kaynaklar
- KVKK: Üretken Yapay Zekâ ve Kişisel Verilerin Korunması Rehberi (15 Soruda) (Türkçe)
- KVKK: Üretken Yapay Zekâ Rehberi (PDF) (Türkçe)
- KVKK: İlgili Kişinin Hakları (Türkçe)
- OpenAI Help: Data controls in ChatGPT (İngilizce)
- OpenAI Help: ChatGPT shared links FAQ (İngilizce)
- Gemini Apps Privacy Hub (Google) (İngilizce)
Son kontrol: 10 Kasım 2026