Seviye kodu YZ 169, Temel düzeyi Ücretsiz kurs 101 Temel
Yapay zekânın görünmeyen maliyeti: çip, enerji, su
Bir soruya cevap veren yapay zekânın arkasındaki çipleri, veri merkezlerini, elektrik ve su tüketimini sade bir dille öğrenin; kripto madenciliğiyle farkını görün.
- 5 ders
- Toplam süre: 1 saat
- Seviye: 101 Temel

Bu kurs kimin için
Yapay zekânın nasıl çalıştığını teknik ayrıntıya girmeden merak eden öğrenci, öğretmen ve yetişkinler içindir. Ön bilgi gerekmez.
Telefonunuzdan yapay zekâya bir soru yazdığınızda cevap birkaç saniyede gelir. O saniyelerin arkasında binlerce çip, dev veri merkezleri, elektrik şebekeleri ve soğutma sistemleri çalışır. Bu kurs, görmediğimiz bu altyapıyı ve bedelini anlatır.
Önce çipin ne olduğunu ve yapay zekâ için neden özel çiplere ihtiyaç duyulduğunu öğrenirsiniz. Sonra veri merkezlerine, yapay zekânın enerji tüketimine ve suyun neden kullanıldığına bakarsınız. Son derste yapay zekâyı, enerji tartışmalarında sık karşılaştırıldığı kripto madenciliğiyle karşılaştırırsınız. Rakamları uluslararası kuruluşların ve şirketlerin kendi raporlarından okursunuz.
Bu kursta neleri öğreneceğim?
- İşlemci ile yapay zekâ hızlandırıcısı arasındaki farkı anlatmayı
- Veri merkezinin temel parçalarını tanımayı
- Yapay zekânın enerji tüketimi tartışmasındaki rakamları kaynağından okumayı
- Veri merkezlerinin suyu neden kullandığını açıklamayı
- Kripto madenciliği ile yapay zekânın enerji tüketimini karşılaştırmayı
Nasıl ilerlemeli?
Dersleri sırayla izleyin. Rakamlar raporlara ve yıllara göre değişir; bir rakamı paylaşmadan önce hangi kuruluşun, hangi yıl için ölçtüğüne bakın. Kursta yatırım ya da kazanç tavsiyesi yoktur.
Dersler
İlerlemeniz yalnızca bu tarayıcıda saklanır; kişisel veri toplanmaz. Bir dersi bitirince ders sayfasındaki “Dersi tamamladım” düğmesine basın.
-
1. ders: Çip nedir, GPU neden önemli: işlemciden yapay zekâ hızlandırıcısına
Çipin ne olduğunu ve yapay zekânın neden özel çiplere ihtiyaç duyduğunu öğrenirsiniz. -
2. ders: Veri merkezleri ve çipler: yapay zekânın görünmeyen altyapısı
Veri merkezlerinin temel parçalarını tanırsınız. -
3. ders: Yapay zekâ ve enerji: bir sorunun maliyeti tartışması
Enerji tüketimi rakamlarını kaynağından okursunuz. -
4. ders: Yapay zekâ ve su: veri merkezleri suyu neden ve ne kadar kullanır
Veri merkezlerinin suyu neden kullandığını öğrenirsiniz. -
5. ders: Kripto madenciliği ile yapay zekâ: iki enerji tüketicisinin farkı
Bitirme dersi: iki enerji tüketicisini karşılaştırır, kendi özetinizi yazarsınız.
Bitirme testi
Kursu bitirdiyseniz kendinizi sınayın. Cevaplar yalnızca bu sayfada gösterilir, hiçbir yere gönderilmez.
Neleri öğrendim?
Aşağıdaki maddeleri kendi sözlerinizle anlatabiliyorsanız kursun asıl kazanımlarına ulaştınız.
- Yapay zekâ modelleri çok sayıda işlemi aynı anda yapabilen özel çiplerde çalışır.
- Veri merkezleri; çipler, sunucular, elektrik ve soğutma sistemlerinden oluşur.
- Enerji ve su rakamları kuruluşa, yıla ve ölçüm yöntemine göre değişir.
- Kripto madenciliği ile yapay zekâ farklı amaçlar için enerji kullanır; karşılaştırmada kapsamın aynı olup olmadığına bakılır.
Öz sınama
Yapay zekâ için neden özel çipler kullanılır?
Bir haberde yapay zekânın enerji tüketimiyle ilgili bir rakam gördünüz. İlk ne yaparsınız?
Veri merkezleri suyu en çok ne için kullanır?
Bitirme uygulaması
Kursta öğrendiklerinizle bir sayfalık özet hazırlayın: Bir yapay zekâ sorusunun arkasında hangi altyapı çalışır? Özetinizde en az iki rakam kullanın ve her rakamın yanına kaynağını, yılını ve neyi ölçtüğünü yazın. Özeti bir arkadaşınıza ya da öğrencinize okuyup anlaşılıp anlaşılmadığını sorun.
Kendinizi üç ölçütle değerlendirin: her rakamın kaynağı var mı, çip, enerji ve su ayrı ayrı anlatıldı mı, metin teknik bilgisi olmayan biri için anlaşılır mı? Her ölçütü karşılandı ya da geliştirilmeli diye işaretleyin.
Sonraki kurs önerisi
Önerimiz ABD ve Çin yapay zekâ rekabeti: temel nedenler (YZ 170) kursudur. Bu kursta çiplerin ve veri merkezlerinin önemini gördünüz. YZ 170, aynı çiplerin neden ülkeler arasında bir rekabet konusu olduğunu; ihracat kontrollerini, tedarik zincirini ve iki ülkenin yaklaşımlarını dengeli biçimde anlatır.